مجله درمان سرا

کیست تخمدان: انواع , علائم , تشخیص و درمان

کیست تخمدان: انواع , علائم , تشخیص و درمان
کیست تخمدان بیماری شایع در زنان است که در یکی از تخمدان ها کیسه ای پر از مایع به نام کیست ایجاد می شود.این عارضه معمولا بدون درد و هیچ علامتی را ایجاد نمی کند.

کیست تخمدان / انواع / علائم / عوارض / تشخیص / درمان / پیشگیری


کیست تخمدان بیماری در زنان است که زمانی پیش می آید که کیسه ای پر از مایع به نام کیست در یکی از تخمدان ها ایجاد شود.بسیاری از زنان حداقل در طول زندگی خود یک کیست در تخمدان آنها ایجاد می شود. در بیشتر موارد کیست بدون درد و هیچ علامتی ایجاد نمی کند.

تخمدان ها بخشی از سیستم تولید مثل زنان هستند. تخمدان ها در قسمت تحتانی شکم و در دو طرف رحم قرار دارند. زنان دارای تخمدان چپ و تخمدان راست هستند. همچنین دارای هورمون های استروژن و پروژسترون.
کیست فولیکولی یکی از شایعترین کیست ها می باشد که قط آن تا 5 سانتیمتر رشد می کند و معمولا یک عدد است. کیست های مختلفی وجود دارند. کیست های لوتئوم ، کیست فولیکولی ، کیست پوستی ، کیست تخمدان سیست آدنوما و آندومتریوما از انواع کیست های تخمدان می باشند.
بعضی از زنان دچار بیماری سندرم تخمدان پلی کیستیک می شوند، که در این شرایط تخمدان ها شامل تعداد زیادی کیست کوچک می شوند. این کیست ها باعث بزرگ شدن تخمدان ها می شود. در صورت عدم درمان می توانند باعث ناباروری شوند.

کیست تخمدان چیست

گاهی پیش می آید که کیسه ای پر از مایع به نام کیست در یکی از تخمدان ها ایجاد می شود. بسیاری از زنان حداقل در طول زندگی خود یک کیست در تخمدان آنها ایجاد می شود. در بیشتر موارد کیست بدون درد و هیچ علامتی ایجاد نمی کند.

کیست فولیکولی یکی از شایعترین کیست ها می باشد که قط آن تا 5 سانتیمتر رشد می کند و معمولا یک عدد است. کیست های مختلفی وجود دارند. کیست های لوتئوم ، کیست فولیکولی ، کیست پوستی ، کیست تخمدان سیست آدنوما و آندومتریوما از انواع کیست های تخمدان می باشند.

انواع کیست تخمدان

کیست تخمدان انواع مختلفی مانند کیست درموئید و کیست اندومتریوما دارد و کیست های عملکردی شایع ترین نوع آنها هستند. دو نوع کیست عملکردی هستند که شامل کیست فولیکول و کیست لوتئوم می باشند.

کیست فولیکول

کیست فولیکول در طول قاعدگی یک زن ، یک تخم در کیسه ای به نام فولیکول رشد می کند. اگر فولیکول باز نشد بزرگ و پر از مایع می شود.این مایع موجود در فولیکول می تواند کیست را در تخمدان تشکیل دهد. این نوع کیست ممکن است تا قطر 5 سانتیمتر رشد کند.

کیست لوتئوم

کیسه های فولیکول به طور معمول پس از آزاد شدن تخمک حل می شوند. اما اگر کیسه حل نشود و مایع اضافی در داخل کیسه ایجاد شود باعث می شود کیست لوتئوم شکل گیرد.

علائم کیست تخمدان

اغلب اوقات ، کیست تخمدان می تواند هیچ علامتی نداشته باشد. اما علائم با رشد کیست به مرور ظاهر می شود. از علائم کیست تخمدان می تواند موارد زیر باشد:

  • نفخ شک یا تورم
  • حرکات دردناک روده
  • درد لگن قبل یا در طول دوره قاعدگی
  • مقاربت دردناک
  • درد در قسمت تحتانی کمر
  • حساسیت پستان
  • تهوع و استفراغ

علائم شدید کیست تخمدان که نیاز به مراقبت فوری پزشکی دارد عبارتند از:

  • درد شدید لگن
  • تب
  • غش یا سرگیجه
  • تنفس سریع و پشت سر هم

این علائم می تواند نشان دهنده پارگی کیست یا پیچ خوردگی تخمدان باشد. اگر زود درمان نشود باعث عواقب جدی می شود.

عوارض کیست تخمدان

اکثر مواقع کیست های تخمدان خوش خیم هستند و به طور طبیعی و بدون درمان از بین می روند. در صورت وجود کیست تخمدان علائم کمتری دیده می شود. اما در موارد نادر پزشک ممکن است در حین معاینه یک توده تخمدانی کیستیک را تشخیص دهد.
پیچ خوردگی تخمدان یکی دیگر از عوارض نادر برای کیست تخمدان می باشد.در این پیچ خوردگی خونرسانی به تخمدان قطع می شود و در صورت عدم درمان باعث اسیب یا مردن بافت تخمدان می شود.
پارگی کیست ها بسیار نادر است ، اما جزو عوارض کیست تخمدان می باشد. این پارگی می تواند باعث درد شدید و خونریزی داخلی شود. این عارضه خطر عفونت را افزایش می دهد و در صورت عدم درمان می تواند باعث مرگ شود.

تشخیص کیست تخمدان

پزشک می تواند کیست تخمدان را در طی معاینه معمول لگن تشخیص دهد. پزشک در زمان معاینه می تواند متوجه تورم در یکی از تخمدان های شود و برای تایید وجود کیست ، آزمایش سونوگرافی تجویز می کند.برای تشخیص کیست تخمدان پزشک می تواند تصویربرداری سی تی اسکن ، ام ار ای ، سونوگرافی را برای تشخیص کیست تخمدان تجویز کند.
اکثر کیست ها بعد از چند هفته یا چند ماه از بین می روند و پزشک بلافاصله سعی می کند برنامه درمانی را توصیه نکند. اما آزمایش های سونوگرافی را در چند هفته تکرار کنند تا وضعیت را بررسی کند.اگر تغییری در وضعیت ایجاد نشود یا اندازه کیست افزایش یابد ، پزشک معاینه های اضافی را برای چک کردن دلایل انجام می دهد.

  • تست حاملگی را انجام می دهد تا مطمئن شود که باردار نباشید
  • تست سطح هورمون برای بررسی مسائل مربوط به هورمون از جمله استروژن یا پروژسترون بیش از حد
  • آزمایش خون CA-125 برای غربالگری سرطان تخمدان

درمان کیست تخمدان

اگر کیست به خودی خود از بین نرود یا بزرگتر شود ، ممکن است پزشک معالجه را برای کوچک کردن یا برداشتن کیست شروع کند.

قرص های ضد بارداری

اگر به طور مکرر مبتلا به کیست تخمدان می شوید ، پزشک می تواند برای جلوگیری از تخمک گذاری و جلوگیری از ایجاد کیست های جدید از داروهای ضد بارداری استفاده می کند. داروهای ضد بارداری خوراکی می توانند خطر ابتلا به سرطان تخمدان را کاهش دهد.

لاپاروسکوپی

اگر کیست کوچک باشد و از نتایج ازمایش تصویر برداری عدم سرطان را تشخیص دهد. پزشک می تواند برای برداشتن کیست لاپاروسکوپی انجام دهد. این روش یک برش کوچک در نزدیکی ناف ایجاد کرده و سپس با یک وسیله کوچک در شکم کیست را خارج میکند.

لاپاراتومی

اگر کیست بزرگ باشد ، پزشک می تواند از طریق برش بزرگ در شکم کیست را بر می دارد.آنها بیوپسی فوری انجام می دهند و اگر تشخیص دهد که کیست سرطانی است ممکن است یک هیسترکتومی برای از بین بردن تخمدان ها و رحم انجام میگیرد.

پیشگیری از کیست تخمدان

نمی تواند از کیست تخمدان جلوگیری کرد. اما با معاینات روتین زنان می توان کیست تخمدان را زود تشخیص داد. کیست خوش خیم تخمدان سرطان نمی باشد.در زمان مراجعه به پزشک همه موارد زیر را در صورت مشاهده به پزشک بگویید:

  • تغییر چرخه قاعدگی
  • درد مداوم لگن
  • از دست دان اشتها
  • کاهش وزن شدید
سلب مسئولیت :مطالب و مقالات صرفا جنبه آموزشی دارد و برای استفاده از آن لازم است با پزشک مربوطه مشورت کنید.